Insidertips vanuit Berlijn

Home » Geschiedenis

Geschiedenis

Het kan je bijna niet ontgaan zijn, het jaar 2019 is voor Berlijn een bijzonder jaar. We herdenken deze dagen allerlei historische gebeurtenissen die eind 2018 of begin 2019 precies honderd jaar geleden waren. Want eind 1918 brak de Duitse revolutie uit, die het land op haar grondvesten deed schudden. De revolutie veranderde bijna alles in Duitsland, want het land ging van een keizerrijk over naar de Weimarrepubliek. Met de campagne ‘100 Jahre Revolution – Berlin 1918/1919’ herdenkt de stad de revolutie met evenementen, tentoonstellingen en meer.

Het kost geen enkele moeite om je voor te stellen dat in de grijze en grauwe Normannenstrasse in Berlijn-Lichtenberg ooit het hoofdkwartier van het Oost-Duitse ministerie voor Staatsveiligheid zat. Toch zit het zodanig verstopt dat je exact moet weten waar je moet zijn, wil je het niet volledig over het hoofd zien. Tegenwoordig zit in Haus 1 het Stasimuseum. Het museum vertelt hoe de Stasi ontstond, hoe ze werkten en hoe ze de Oost-Duitse bevolking terroriseerden. Ook kun je er de oude werkkamer van Stasibaas Erich Mielke en vele andere bijzondere voorwerpen bekijken. Een blog over een boeiend museum, dat je alles leert over de voormalige geheime dienst van de DDR.

Het DDR Museum in Berlijn is een van de bekendste en meest geliefde musea van Berlijn. Het museum vertelt je alles over de DDR in een notendop, en laat je een beetje kennismaken met het leven aan de andere kant van het ijzeren gordijn. Trek her en der lades, deuren en kleppen open om te kijken wat er in zit, luister mee met een verhoor van de Stasi en verbaas je over de punk-, FKK-, en SEDculturen uit het voormalige Oost-Duitsland. Tijd voor een blog over het DDR Museum!

De Reichstag is misschien wel een van de meest bijzondere gebouwen van Berlijn. In haar ruim 120-jarig bestaan, heeft het gebouw de Pruisische koningen meegemaakt, de Weimar Republiek, daarna het Derde Rijk en de Tweede Wereldoorlog en vrijwel direct daarna de Duitse deling. Pas sinds 1990 kent Berlijn – en dus ook dit gebouw – vrede. Mede daarom speelde de Reichstag een hoofdrol in de feestelijkheden rond de hereniging van de beide Duitslanden. Kortom, dit gebouw heeft een heleboel meegemaakt en is daarom een van de meest interessante stukjes van Berlijn. Tijd voor een blog dus, over de Reichstag, haar bijzondere geschiedenis!

Iedereen die interesse heeft in de Duitse Democratische Republiek, is ongewijfeld bekend met de heftige aspecten van deze bizarre staat. Maar er is minder bekend over het dagelijkse leven in de DDR. Hoe zag dat eruit? Wat voor invloed had het Oost-Duitse regime op werk, onderwijs en wat er aan producten in de supermarkt te koop was? En wat deden Oost-Duiters voor hun ontspanning? In de prachtige (gratis!) tentoonstelling Alltag in der DDR in de Kulturbrauerei in Berlijn, kun je dat allemaal van dichtbij bekijken. Aan de hand van honderden spullen van vroeger, is een duidelijk beeld van het dagelijks leven in een communistische dictatuur gecreëerd. In deze blog lees je over mijn bezoek aan de tentoonstelling Alltag in der DDR.

Het is de oudste en mooiste dierentuin van Duitsland en bovendien de soortenrijkste dierentuin ter wereld. De Zoologischer Garten in Berlijn is wereldberoemd en trekt jaarlijks vele bezoekers. Er leven meer dan 20.000 dieren, op een oppervlakte van 35 hectare. Hieronder vele zoogdieren en vogels, maar er hoort ook een gigantisch aquarium bij de dierentuin, waar vissen, reptielen en amfibieën te bekijken zijn. De dierentuin ligt niet ver van de Kurfürstendamm en Bahnhof Zoo, dat haar naam aan de dierentuin te danken heeft. Het is één van de twee dierentuinen van Berlijn, in het oosten van Berlijn zit partnerdierentuin Tierpark. De voormalig-west Berlijnse dierentuin heeft een bijzondere geschiedenis en is het gehele jaar geopend.

Het is een van de laatste plekken waar je de Berlijnse muur nog kunt bekijken zoals deze was. Groot, grijs en grauw, twee werelden splitsend. Waar er nog een deel van de Todestreiffen nog in originele staat wordt gehouden, zodat we nooit vergeten hoe het ooit was. Er staan monumenten, resten van funderingen en foto’s van de omgekomen oost-Duitsers die vrijheid in het Westen zochten. De Gedenkstätte Berliner Mauer aan de Bernauer Strasse is een bijzondere historische plek, waar de gruwelijkheid van de Duits-Duitse deling makkelijker in te voelen is, dan je van te voren had verwacht. Een must voor iedereen die een bezoek aan Berlijn brengt.

Op slechts 35 kilometer ten noorden van Berlijn, ligt voormalig concentratiekamp Sachsenhausen. In dit kamp werden tussen 1936 en 1945 ruim 200.000 mensen gevangen gehouden, waarvan zeker 50.000 mensen zijn omgekomen door toedoen van de Nazi’s. Na de oorlog namen de Sovjets het kamp over, en werd het als ‘speziallager’ onderdeel van de Goelag. Een gruwelijke plek met een vreselijke geschiedenis, die we nooit mogen vergeten. Tegenwoordig is Sachsenhausen een monument en documentatiecentrum, dat dagelijks gratis te bezoeken is. Zo’n bezoek is een erg indrukwekkende en heftige ervaring, die je niet snel vergeet.

Waar Berlijn als stad al behoorlijk overloopt van de heftige geschiedenis met de muur en de DDR, was het daarvóór natuurlijk de hoofdstad van Hitlers Derde Rijk. In de jaren ’30 en ’40 waren de meeste hoofdkwartieren en grote ministeries van het Nazi-regime in Berlijn gevestigd. Op een steenworp afstand van Checkpoint Charlie, stonden vroeger de hoofdkwartieren van de Gestapo, SS, SD en het uiteindelijke Reichssicherheitshauptamt. Allemaal waren zij op het terrein aan de Wilhelm en Prinz Albrecht Strasse gevestigd en vormden zo samen een bizar bolwerk van nazi-macht. De drie organisaties werkten nauw samen bij het organiseren en uitvoeren van de holocaust en het daarmee vermoorden van miljoenen mensen. De Topographie des Terrors is een indringende tentoonstelling over de drie Nazi-organisaties en de historische betekenis van het terrein.